Op bijna alle terreinen is het toezicht nu onder de maat, stelt de commissie. Alleen de financiële controle is goed, maar daardoor ontstaat een ‘perverse prikkel’ om niet te investeren in sociale huurwoningen.
Uit onderzoek van de Volkskrant bleek vorig jaar dat sociale verhuurders op grote schaal goedkope huurwoningen slopen, verkopen of verbouwen. Bij de grootste vijftig corporaties waren in twee jaar tijd 35 duizend goedkope huurwoningen geschrapt, oftewel 8 procent van het huizenbestand. Ook bleek dat de sociale verhuurders de laatste twee jaar veel meer wanbetalers uit hun huis hebben gezet.
Voor de maatschappelijke doelen van corporaties – zoals het bouwen van betaalbare huurwoningen – is nauwelijks oog, concludeert de commissie nu ook. Zo wordt niet gecontroleerd of geld weglekt naar branchevreemde activiteiten.
De commissie-Schilder noemt ook het toezicht op de efficiëntie van corporaties ‘onvoldoende’. Het toezicht op integriteit bij corporaties betitelt de commissie als matig. Commissievoorzitter Arnold Schilder heeft als directeur bij DNB veel ervaring met het toezicht op banken.
De commissie vindt dat raden van commissarissen de directies veel beter moeten controleren. Het Centraal Fonds Volkshuisvesting moet als externe toezichthouder meer macht krijgen.